Đọc hiểu Lời ru trên mặt đất (Xuân Quỳnh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Rào rào tiếng những bầy ong Chuyên cần là tiếng cái tằm nhả tơ Mẹ còn đang bận đưa ru

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

LỜI RU TRÊN MẶT ĐẤT

Rào rào tiếng những bầy ong

Chuyên cần là tiếng cái tằm nhả tơ

Mẹ còn đang bận đưa ru

Cái hoa bận đỏ cái hồ bận xanh

Hạt cây đang bận nảy mầm

Con quay quay có một mình ngoài kia

Ngủ đi con hãy ngủ đi

À ơi... cái ngủ đang về cùng con

Từ trong lá cỏ tươi non

Vượt lên mặt đất vẫn còn mảnh bom

Từ ngôi nhà mới vừa làm

Nghe trong cái ngủ nồng nàn mùi vôi

Ngủ đi qua suối qua đồi

Qua trong lòng đất, những lời ru, qua...

(Trích Lời ru trên mặt đất, Tuyển tập thơ Xuân Quỳnh)

Câu 1

Xác định thể thơ của đoạn trích trên?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đếm số tiếng trong từng dòng thơ, quan sát cách gieo vần và cấu trúc cặp câu

Lời giải chi tiết

Thể thơ lục bát.

Giải thích:

Đoạn thơ được viết theo từng cặp câu 6 tiếng – 8 tiếng nối tiếp nhau, biểu hiện đặc trưng của thể thơ lục bát

Câu 2

Chỉ ra những hình ảnh của thiên nhiên được tái hiện trong sáu dòng thơ đầu.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kỹ 6 dòng thơ đầu, xác định các hình ảnh thuộc về thiên nhiên (cây cối, con vật, sự vật tự nhiên).

Lời giải chi tiết

Những hình ảnh thiên nhiên: “bầy ong, cái tằm, cái hoa, cái hồ, hạt cây”

Giải thích:

Các hình ảnh này đều gắn với sự sống đang vận động và phát triển của thiên nhiên, tạo nên bức tranh sinh động, đầy sức sống.

Câu 3

 Phân tích hiệu quả của biện pháp tu từ nhân hóa trong hai câu thơ:

“Rào rào tiếng những bầy ong,

Chuyên cần là tiếng cái tằm nhả tơ”.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định từ ngữ nhân hóa (gán đặc điểm, tính chất con người cho sự vật), phân tích tác dụng: làm hình ảnh sinh động, nhấn mạnh vẻ đẹp, sức sống và ý nghĩa biểu cảm.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ nhân hoa: cái tắm chuyên cần

- Tác dụng:

+ Làm cho đoạn thơ thêm sinh động, gợi hình, gợi cảm, gần gũi, thu hút sự chú ý của người đọc.

+ Nhấn mạnh sức sống, vẻ đẹp của thiên nhiên, thiên nhiên cũng mang vẻ đẹp đáng quý của con người chăm chỉ, chịu khó làm việc. Từ đó, tác giả bày tỏ tình yêu, sự gắn bó tha thiết với cuộc sống, trân trọng những lời ru của mẹ.

Giải thích:

Từ “chuyên cần” vốn dùng để nói về phẩm chất của con người (chịu khó, chăm chỉ) nhưng lại được gắn với “cái tằm”, nên đây là biện pháp nhân hóa. Cách diễn đạt này làm hình ảnh con tằm trở nên gần gũi, sinh động như con người lao động cần mẫn, đồng thời gợi vẻ đẹp của thiên nhiên và cuộc sống lao động bình dị trong lời ru của mẹ.

Câu 4

 Nhận xét về mong ước của người mẹ qua lời ru được thể hiện ở sáu dòng thơ cuối.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc sáu dòng cuối, xác định nội dung lời ru để thấy mong ước của mẹ dành cho con (bình yên, hạnh phúc, lớn lên trong cuộc sống tốt đẹp và nhận xét ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

- Mong ước của người mẹ: mong con lớn lên không còn chiến tranh, được hưởng cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

- Đó là mong ước giản dị, chân thành, thể hiện tình yêu thương con sâu sắc của ngườ

oi mẹ.

Giải thích:

Lời ru của mẹ không chỉ là lời ru ngủ mà còn chứa đựng khát vọng về một cuộc sống hòa bình, hạnh phúc cho con. Người mẹ mong con được lớn lên an toàn, không phải chứng kiến đau thương, mất mát.

Câu 5

 Từ lời ru của mẹ trong văn bản trên, anh/chị có suy nghĩ gì về công lao to lớn của người mẹ đối với những đứa con.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nêu suy nghĩ từ lời ru: khẳng định công lao của mẹ (sinh thành, nuôi dưỡng, hi sinh, yêu thương), kết hợp liên hệ bản thân về thái độ biết ơn, yêu thương và đền đáp mẹ. Gợi ý:

- Lời ru của mẹ trong đoạn trích chứa đựng vẻ đẹp của cuộc sống, tình yêu của mẹ dành cho con.

- Người mẹ có công lao:

+ Sinh thành, nuôi dưỡng 

+ Chăm sóc, bảo vệ 

+ Hy sinh thầm lặng vì con 

+ Luôn yêu thương vô điều kiện

Lời giải chi tiết

Người mẹ có công lao vô cùng to lớn đối với mỗi người con. Mẹ không chỉ sinh ra ta mà còn nuôi dưỡng, chăm sóc và luôn hy sinh thầm lặng cho con cái. Qua lời ru trong văn bản, ta càng thấy rõ tình yêu thương bao la và sự mong mỏi con được sống trong bình yên, hạnh phúc. Dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào, mẹ vẫn luôn là người che chở và đồng hành cùng con. Vì vậy, mỗi người cần biết yêu thương, trân trọng và đền đáp công ơn của mẹ bằng những hành động thiết thực.

Giải thích:

Từ lời ru trong bài thơ có thể thấy mẹ không chỉ chăm sóc giấc ngủ mà còn gửi gắm tình yêu thương, sự hi sinh và mong ước tốt đẹp cho con. Trong cuộc sống, mẹ là người sinh thành, nuôi dưỡng, bảo vệ, dạy dỗ con nên người. Vì thế cần biết yêu thương, kính trọng và đền đáp công ơn của mẹ bằng hành động cụ thể.

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close