Đọc hiểu Bên kia sông Đuống (Hoàng Cầm) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

BÊN KIA SÔNG ĐUỐNG

(Trích)

(1) Em ơi! Buồn làm chi

Anh đưa em về sông Đuống(1)

Ngày xưa cát trắng phẳng lì

Sông Đuống trôi đi

Một dòng lấp lánh

Nằm nghiêng nghiêng trong kháng chiến trường kỳ

Xanh xanh bãi mía bờ dâu

Ngô khoai biêng biếc

Đứng bên này sông sao nhớ tiếc

Sao xót xa như rụng bàn tay

Bên kia sông Đuống

Quê hương ta lúa nếp thơm nồng

Tranh Đông Hồ(2) gà lợn nét tươi trong

Màu dân tộc sáng bừng trên giấy điệp(3)

(...)

(2) Ai về bên kia sông Đuống

Cho ta gửi tấm the(4) đen

Mấy trăm năm thấp thoáng mộng bình yên

Những hội hè đình đám

Trên núi Thiên Thai(5)

Trong chùa Bút Tháp(6)

Giữa huyện Lang Tài(7)

Gửi về may áo cho ai

Chuông chùa văng vẳng nay người ở đâu?

Những nàng môi cắn chỉ quết trầu(9)

Những cụ già phơ phơ tóc trắng

Những em sột soạt quần nâu

Bây giờ đi đâu, về đâu?

Ai về bên kia sông Đuống

Có nhớ từng khuôn mặt búp sen

Những cô hàng xén răng đen

Cười như mùa thu toả nắng

(Hoàng Cầm, Bên kia sông Đuống, NXB Văn hóa, 1993)

Chú thích:

- Nhà thơ Hoàng Cầm (1922-2010), quê gốc tại tỉnh Bắc Ninh (xưa gọi là Kinh Bắc). Ông tham gia Thanh niên cứu quốc từ năm 1944, sau đó hăng hái tham gia các hoạt động văn nghệ phục vụ kháng chiến. Hoàng Cầm viết bài thơ Bên kia sông Đuống và một đêm giữa tháng Tư năm 1948, tại chiến khu Việt Bắc. Xúc động trào dâng sau khi nghe tin quê nhà bị giặc chiếm đóng, tàn phá, ông đã viết thâu canh, cho đến lúc gà gáy sáng thì hoàn thành bài thơ.

(1) sông Đuống: dòng sông hình thành từ một nhánh của sông Hồng, chảy qua tỉnh Bắc Ninh.

(2) Đông Hồ: làng nổi tiếng với nghề vẽ tranh dân gian, nằm bên bờ sông Đuống

(3) giấy điệp: Giấy vẽ tranh của làng Đông Hồ; loại giấy dó, dày và dai, quét điệp (một chất liệu chế tạo bằng bột vỏ điệp (giống như loài hến), hoà với chất keo, màu trắng tinh nổi cát óng ánh).

(4) the: loại vải dệt sợi truyền thống, mỏng nhẹ, hơi thưa.

(5),(6),(7) núi Thiên Thai, chùa Bút Tháp, huyện Lang Tài: những địa danh ở vùng đất Bắc Ninh.

(9) môi cắn chỉ quết trầu: phụ nữ thời xưa thường ăn trầu, môi có quết trầu đóng thành ngấn thanh và dài như sợi chỉ.