Đọc hiểu Mùa xuân nho nhỏ (Thanh Hải) | Luyện đề đọc hiểu Văn 7

Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc Ơi, con chim chiền chiện(1) Hót chi mà vang trời Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng.

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

Mọc giữa dòng sông xanh

Một bông hoa tím biếc

Ơi, con chim chiền chiện(1)

Hót chi mà vang trời

Từng giọt long lanh rơi

Tôi đưa tay tôi hứng.

 

Mùa xuân người cầm súng

Lộc(2) giắt đầy bên lưng

Mùa xuân người ra đồng

Lộc trải dài nương mạ

Tất cả như hối hả

Tất cả như xôn xao…

 

Đất nước bốn ngàn năm

Vất vả và gian lao

Đất nước như vì sao

Cứ đi lên phía trước.

 

Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào hoà ca

Một nốt trầm xao xuyến.

 

Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc,

 

Mùa xuân - ta xin hát

Câu Nam ai, Nam bình(3)

Nước non ngàn dặm mình

Nước non ngàn dặm tình

Nhịp phách tiền(4) đất Huế.

(Mùa xuân nho nhỏ, Thanh Hải)

Chú thích:

(1) Chiền chiện: Loài chim nhỏ hơn chim sẻ, thường ở ruộng hay bãi quang đãng, khi hót bay vút lên cao tiếng hót vang xa.

(2) Lộc: Chồi non. Ở đây dùng với nghĩa rộng là nhành non, cây non.

(3) Nam ai, Nam bình: Hai điệu ca Huế. Điệu Nam ai giai điệu buồn thương, còn Nam bình thì dịu dàng, trìu mến.

(4) Phách tiền: Phách là nhạc khí để gõ nhịp, làm bằng thanh tre cứng; phách tiền là phách có đính thêm cọc tiền đồng.

Câu 1

Xác định thể thơ của bài thơ trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc bài thơ, xác định thể thơ dựa vào số tiếng trong mỗi dòng thơ.

Lời giải chi tiết

Bài thơ được viết theo thể thơ năm chữ.

Giải thích:

Các dòng thơ trong bài đều gồm 5 tiếng.

Câu 2

Theo bài thơ, nhân vật “ta” muốn làm những điều gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ khổ thơ thể hiện ước nguyện của nhân vật trữ tình, xác định những hình ảnh được nhắc đến.

Lời giải chi tiết

Cách giải:

Theo bài thơ, nhân vật "ta" muốn làm con chim hót, làm một cành hoa, nhập vào bản hòa ca, làm một nốt trầm xao xuyến.

Giải thích:

Mong ước của nhân vật “ta” được nêu trực tiếp trong đoạn thơ:

“Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào hoà ca

Một nốt trầm xao xuyến.”

Câu 3

Những câu thơ sau sử dụng biện pháp nghệ thuật gì? Em hãy nêu tác dụng của biện pháp ấy.

“Ơi con chim chiền chiện

Hót chi mà vang trời

Từng giọt long lanh rơi

Tôi đưa tay tôi hứng”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn thơ và phân tích tác dụng của biện pháp đó.

Lời giải chi tiết

- Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: “Giọt long lanh”

- Tác dụng:

+ Làm cho tiếng chim chiền chiện trở nên cụ thể, sinh động, giàu hình ảnh.

+ Thể hiện sự say mê, nâng niu của nhà thơ trước vẻ đẹp của mùa xuân

+ Làm tăng sức gợi hình, gợi cảm và sức biểu cảm cho câu thơ.

Giải thích:

Tiếng chim vốn được cảm nhận bằng thính giác nhưng trong cảm nhận của nhà thơ lại được hình dung thành những "giọt long lanh" có thể nhìn thấy và đưa tay hứng được. Biện pháp ẩn dụ giúp âm thanh trở nên hữu hình, diễn tả cảm xúc ngây ngất, say mê của tác giả trước vẻ đẹp trong trẻo, tràn đầy sức sống của thiên nhiên mùa xuân.

Câu 4

Nêu ý nghĩa nhan đề bài thơ, từ đó liên hệ tới mối quan hệ với tác phẩm.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích ý nghĩa của nhan đề, sau đó liên hệ với nội dung và chủ đề của bài thơ.

Lời giải chi tiết

Nhan đề "Mùa xuân nho nhỏ" gợi hình ảnh một mùa xuân nhỏ bé nhưng tươi đẹp, tượng trưng cho những đóng góp bình dị của mỗi con người đối với cuộc đời. Nhan đề thể hiện chủ đề của bài thơ là khát vọng được sống đẹp, sống có ích và cống hiến cho đất nước.

Giải thích:

Từ "mùa xuân" tượng trưng cho sức sống, tuổi trẻ và những điều tốt đẹp; từ "nho nhỏ" nhấn mạnh sự khiêm nhường, bình dị trong sự cống hiến. Xuyên suốt bài thơ, tác giả bày tỏ mong muốn được làm "con chim hót", "một cành hoa", "một nốt trầm xao xuyến" để góp một phần nhỏ bé vào bản hòa ca chung của cuộc đời. Vì vậy, nhan đề vừa khái quát nội dung, vừa thể hiện tư tưởng chủ đạo của tác phẩm.

Câu 5

Bài thơ đã giúp em hiểu những lẽ sống đẹp nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Từ nội dung và tư tưởng của bài thơ, rút ra những lẽ sống đẹp mà bản thân nhận thức được.

Lời giải chi tiết

- Mỗi người cần sống có lí tưởng

- Biết yêu thiên nhiên, yêu quê hương, đất nước

- Sống có trách nhiệm, biết cống hiến những điều tốt đẹp cho cộng đồng bằng khả năng của mình, dù đó chỉ là những đóng góp nhỏ bé.

-...

Giải thích:

Bài thơ đề cao lẽ sống cống hiến và sống có ích. Qua hình ảnh "một mùa xuân nho nhỏ", tác giả khẳng định rằng mỗi người đều có thể góp phần làm đẹp cho cuộc đời bằng những việc làm nhỏ. Vì vậy, mỗi chúng ta cần sống có trách nhiệm, biết cống hiến,....

Tham Gia Group Dành Cho Lớp 7 Chia Sẻ, Trao Đổi Tài Liệu Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close