Đọc hiểu Đôi mắt (Nam Cao) | Luyện đề đọc hiểu Văn 7

[…]Tôi cười gượng. Ðiều muốn nói với anh, tôi đành giấu kín trong lòng không nói nữa. Tôi biết chẳng đời nào anh nhận làm một anh tuyên truyền nhãi nhép như tôi. Vả lại dầu có rủ được anh làm như tôi, khoác cái ba lô lên vai, đi hết làng nọ đến làng kia để nhận xét nông thôn một cách kỹ càng hơn cũng chẳng ích gì.

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

(Tóm tắt đoạn trước: Nhà văn Độ và nhà văn Hoàng quen nhau và trở thành bạn từ trước năm 1945. Pháp xâm lược nước ta, Độ trở thành một chiến sĩ, tham gia vào công cuộc kháng chiến chống Pháp. Còn Hoàng thì trở về sống ở nông thôn. Độ muốn vận động Hoàng tham gia vào văn hoá cứu quốc, nên nhân cơ hội đi công tác, Độ đã ghé thăm vợ chồng Hoàng. Độ được vợ chồng Hoàng đón tiếp rất chu đáo. Họ trò chuyện với nhau, vợ chồng Hoàng ca ngợi chủ tịch Hồ Chí Minh nhưng họ không tin vào khả năng làm cách mạng của tầng lớp nông dân)

[…]Tôi cười gượng. Ðiều muốn nói với anh, tôi đành giấu kín trong lòng không nói nữa. Tôi biết chẳng đời nào anh nhận làm một anh tuyên truyền nhãi nhép như tôi. Vả lại dầu có rủ được anh làm như tôi, khoác cái ba lô lên vai, đi hết làng nọ đến làng kia để nhận xét nông thôn một cách kỹ càng hơn cũng chẳng ích gì. Anh đã quen nhìn đời và nhìn người một phía thôi. Anh trông thấy anh thanh niên đọc thuộc lòng bài “ba giai đoạn” nhưng anh không trông thấy bó tre anh thanh niên vui vẻ vác đi để ngăn quân thù. Mà ngay trong cái việc anh thanh niên đọc thuộc lòng bài báo như một con vẹt biết nói kia, anh cũng chỉ nhìn thấy cái ngố bề ngoài của nó mà không nhìn thấy cái nguyên cớ thật đẹp đẽ bên trong. Vẫn giữ đôi mắt ấy để nhìn đời thì càng đi nhiều, càng quan sát lắm, người ta chỉ càng thêm chua chát và chán nản.

Tôi biết lắm. Trước mặt người đàn anh trong văn giới ấy, tôi chỉ là một kẻ non dại, mới tập tọng học nghề. Bởi vậy tôi không dám nói hết những ý nghĩa của tôi ra. Tôi chỉ rụt rè và đưa ra vài điểm nhận xét:

- Có nhiều cái kỳ lạ lắm. Người nhà quê dẫu sao thì cũng còn là một cái bí mật đối với chúng ta. Tôi gần gũi họ rất nhiều. Tôi đã gần như thất vọng vì thấy họ phần đông dốt nát, theo nhếch, nhát sợ, nhịn nhục một cách đáng thương. Nghe các ông nói đến “sức mạnh quần chúng”, tôi rất nghi ngờ. Tôi vẫn cho rằng đa số nước mình là nông dân, mà nông dân nước mình thì vạn kiếp nữa cũng chưa làm cách mạng. Cái thời Lê Lợi, Quang Trung, có lẽ đã chết hẳn rồi, chẳng bao giờ còn trở lại. Nhưng đến hồi Tổng khởi nghĩa thì tôi đã ngả ngửa người. Té ra người nông dân nước mình vẫn có thể làm cách mạng, mà làm cách mạng hăng hái lắm. Tôi đã theo họ đi đánh phủ. Tôi đã gặp họ trong mặt trận Nam Trung Bộ. Vô số anh răng đen, mắt toét, gọi lựu đạn là “nựu đạn”, hát Tiến quân ca như người buồn ngủ cầu kinh, mà lúc ra trận thì xung phong can đảm lắm. Mà không hề bận tâm đến vợ con, nhà cửa, như họ vẫn thường thế nữa. Gặp họ, anh không thể tưởng tượng được rằng chính những người ấy, chỉ trước đây dăm tháng, giá có bị anh lính lệ ghẹo vợ ngay trước mặt cũng chỉ đành im thin thít mà đi, đi một quãng thật xa rồi mới dám lẩm bẩm chửi thầm vài tiếng, còn bao nhiêu ghen tức đành là đem về nhà trút vào má vợ.

[…] Hoàng với tôi đi nằm trước. Một gói thuốc lá thơm và một bao diêm đặt ở bên cạnh cái đĩa gạt tàn thuốc lá ở đầu giường. Tôi để nguyên cả quần áo tây và chỉ ngay ngáy lo đêm nay một vài chú rận có thể rời sơ-mi tôi để du lịch ra cái chăn bông thoang thoảng nước hoa. Mọi hôm tôi vẫn đắp chăn chung với anh em thợ nhà in, cái giống ký sinh trùng hay phản chủ ấy, ở người tôi, không dám cam đoan là tuyệt nhiên không có. Chị Hoàng thu dọn đồ đạc, đóng cửa, rồi đem một cây đèn to lại chỗ cây giường chúng tôi, lấy ra một cái chai…

(Trích Đôi mắt, Nam Cao)

Câu 1

Xác định ngôi kể của người kể chuyện.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc đoạn trích, xác định đại từ xưng hô của người kể chuyện.

Lời giải chi tiết

Đoạn trích được kể theo ngôi thứ nhất.

Giải thích:

Người kể trực tiếp tham gia vào câu chuyện và xưng "tôi", kể lại những điều mình chứng kiến, trải nghiệm và suy nghĩ.

Câu 2

Đến hồi tổng khởi nghĩa, nhân vật “tôi” đã phát hiện ở người nông dân có những vẻ đẹp nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ đoạn văn nói về người nông dân sau Tổng khởi nghĩa, xác định những phẩm chất được tác giả nhấn mạnh.

Lời giải chi tiết

Đến hồi Tổng khởi nghĩa, nhân vật "tôi" phát hiện ở người nông dân những vẻ đẹp như: có tinh thần yêu nước, có khả năng làm cách mạng, hăng hái, dũng cảm chiến đấu, sẵn sàng hi sinh, không màng lợi ích cá nhân để bảo vệ đất nước.

Giải thích:

Những phẩm chất của người nông dân được nhắc đến trực tiếp trong lời của Độ: “Nhưng đến hồi Tổng khởi nghĩa… rút vào má vợ.”

Câu 3

Nêu tác dụng của việc sử dụng cặp từ hô ứng trong câu văn: “Vẫn giữ đôi mắt ấy để nhìn đời thì càng đi nhiều, càng quan sát lắm, người ta chỉ càng thêm chua chát và chán nản.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định cặp từ hô ứng và phân tích tác dụng của chúng trong việc biểu đạt nội dung.

Lời giải chi tiết

Câu văn sử dụng cặp từ hô ứng "càng... càng...". Cặp từ này có tác dụng nhấn mạnh mối quan hệ tăng tiến: nếu vẫn giữ cách nhìn phiến diện, một chiều thì càng đi nhiều, càng quan sát nhiều, con người càng trở nên chua chát và chán nản; đồng thời làm cho cách diễn đạt chặt chẽ, giàu sức thuyết phục.

Giải thích:

Cặp từ "càng... càng..." biểu thị sự tăng tiến giữa hai vế của câu. Tác giả muốn khẳng định rằng nguyên nhân của sự chua chát, bi quan không phải do đi nhiều hay quan sát nhiều, mà do "đôi mắt" - tức cách nhìn nhận cuộc sống - còn phiến diện, chỉ thấy mặt tiêu cực mà không thấy những giá trị tốt đẹp.

Câu 4

Nhận xét phẩm chất của nhân vật Độ được biểu hiện trong đoạn trích

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào lời nói, suy nghĩ và cách nhìn của nhân vật Độ để nhận xét phẩm chất của nhân vật.

Lời giải chi tiết

Nhân vật Độ là người khiêm tốn, giàu trải nghiệm thực tế, có cái nhìn toàn diện và giàu niềm tin vào sức mạnh của nhân dân; đồng thời luôn trân trọng, cảm phục người nông dân và có tinh thần cách mạng.

Giải thích:

Qua những trải nghiệm trong kháng chiến, Độ đã thay đổi nhận thức về người nông dân và nhận ra phẩm chất tốt đẹp của họ. Dù bất đồng với Hoàng, Độ vẫn trao đổi nhẹ nhàng, khiêm nhường, thể hiện sự tôn trọng và mong muốn giúp bạn thay đổi cách nhìn nhận.

Câu 5

Anh/chị hãy rút ra một bài học về cách nhìn đời, nhìn người từ đoạn trích trên

Xem lời giải
Phương pháp giải

Từ nội dung đoạn trích, rút ra bài học phù hợp về cách nhìn nhận con người và cuộc sống.

Lời giải chi tiết

Cần có cái nhìn toàn diện, khách quan và giàu niềm tin khi đánh giá con người. Không nên chỉ nhìn vào những biểu hiện bên ngoài hay những hạn chế trước mắt mà cần nhìn thấy những phẩm chất tốt đẹp và khả năng phát triển của mỗi người.

Giải thích:

Qua đoạn trích, có thể thấy khi thay đổi cách nhìn và gắn bó với thực tế, nhân vật Độ đã nhận ra vẻ đẹp, sức mạnh và tinh thần cách mạng của người nông dân. Điều đó cho thấy muốn đánh giá đúng con người cần nhìn nhận họ trong hoàn cảnh cụ thể, bằng sự khách quan và niềm tin vào những giá trị tốt đẹp.

Tham Gia Group Dành Cho Lớp 7 Chia Sẻ, Trao Đổi Tài Liệu Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close